İran, Hürmüz Boğazı ile ilgili gerilimi artıracak yeni bir hamle yaptı. İran boğazda “kontrol bölgesini yeniden tanımladı
İran, küresel petrol sevkiyatının en kritik geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı’nda stratejik bir hamle yaparak “kontrol bölgesini” genişlettiğini ve yeniden tanımladığını duyurdu. Yarı resmi Tesnim (Tasnim) haber ajansına dayandırılan bilgilere göre, bu yeni düzenleme Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) kıyı sınırlarını ve stratejik limanlarını da kapsayan geniş bir etki alanını hedefliyor.
Tahran tarafından ilan edilen ve bölgedeki deniz trafiği üzerinde mutlak gözetim kurmayı amaçlayan yeni “kontrol bölgesi” şu koordinatları kapsıyor:
Doğu-Güney Hattı: İran’daki Mübarek Dağı’nın güneyinden başlayarak BAE’nin en önemli petrol terminallerinden biri olan Füceyre kentinin güneyine kadar uzanıyor.
Batı-Kuzey Hattı: İran’ın Keşm Adası’nın batısından başlayarak BAE’deki Ümmü’l-Kayveyn bölgesine kadar ulaşıyor.
İran’daki savaşın sona erdirilmesi için çabalar devam ederken, ABD Başkanı Donald Trump, İslam Cumhuriyeti’nin son barış önerisinin kendisini tatmin etmeye yetmeyebileceğini ima etti.
Axios’un konuya yakın kaynaklarına dayandırdığı haberine göre, İran’ın önerileri arasında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve hem ABD’nin deniz ablukasının hem de İran ve Lübnan’daki çatışmaların sona erdirilmesi için bir anlaşma sağlanması amacıyla müzakerelere bir aylık süre tanınması yer alıyor.
Haberde, böyle bir anlaşmaya varılması halinde, İran’ın nükleer programı konusunda bir uzlaşmaya varmak amacıyla bir aylık müzakerelere başlanacağı belirtildi. İran’ın yarı resmi Tasnim Haber Ajansı, önerinin 30 gün içinde çatışmanın tamamen sona erdirilmesini ve yeni saldırılara karşı garantiler verilmesini öngördüğünü bildirdi.
Ajans, planın ABD güçlerinin İran yakınlarından çekilmesi, deniz ablukasının kaldırılması, yaptırımların kaldırılması ve tazminat ödenmesi dahil olmak üzere Tahran’ın önceki taleplerini yinelediğini belirtti. Ajans’ın haberinde nükleer meseleye değinilmedi. İran televizyonu, Dışişleri Bakanlığı sözcüsü İsmail Bekayi’ye atıfta bulunarak, ABD’nin 14 maddeli plana ilişkin yanıtını Pakistan aracılığıyla Tahran’a ilettiğini belirtti ancak haberde yanıtın ne olduğuna dair ayrıntılara yer verilmedi.
Cumartesi günü gazetecilere konuşan Trump, “anlaşmanın konsepti” hakkında bilgilendirildiğini söyledi, ancak daha sonra bunun kendisi için kabul edilebilir olup olmayacağı konusunda şüphelerini dile getirdi. ABD Başkanı, yöneticilerinin “yaramazlık yapması” halinde İran hedeflerine yönelik saldırıları yeniden başlatmayı göz ardı etmeyeceğini söyledi.
Trump, Truth Social’da yaptığı bir paylaşımda ise “İran’ın bize az önce gönderdiği planı yakında inceleyeceğim, ancak son 47 yılda insanlığa ve dünyaya yaptıkları için henüz yeterince bedel ödemedikleri için bu planın kabul edilebilir olacağını düşünemiyorum” dedi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Amerikalılar yaklaşımlarını değiştirip “aşırı taleplerden, tehditkar söylemlerden ve kışkırtıcı eylemlerden” kaçınırsa Tahran’ın diplomatik çabaları sürdürmeye hazır olduğunu belirtti.
Öte yandan Trump, ABD’nin pazartesiden itibaren İran çatışmasıyla ilgisi olmayan bazı gemileri Hürmüz Boğazı’ndan geçirmek üzere yönlendirmeye başlayacağını söyledi. Pazar günü sosyal medyada paylaştığı bir gönderide Trump, “Bu gemi hareketinin tek amacı, kesinlikle hiçbir suçu olmayan insanları, şirketleri ve ülkeleri kurtarmaktır. Bu insani yardım sürecine herhangi bir şekilde müdahale edilirse, bu müdahale maalesef sert bir şekilde karşılanmak zorunda kalacaktır” dedi. ABD Merkez Komutanlığı da pazar günü, güdümlü füze destroyerleri, uçaklar ve insansız hava araçlarının kullanımı da dahil olmak üzere, Hürmüz Boğazı üzerinden ticari deniz taşımacılığını yeniden sağlamak için askeri destek sağlayacağını açıkladı.
